Kaynakça

55 yayın, konu konu.

Her kaynağın künyesini, çalışma türünü, kaç kişiyle yapıldığını, ne bulduğunu ve sınırını yazdık. DOI bağlantısından özgün yayına ulaşabilirsin.

Cilde uygulanan prebiyotikler

Hong ve ark., 2020

J Pers Med 10(3):91

klinik RKÇGüçlü
doi:10.3390/jpm10030091

Changes in the Diversity of Human Skin Microbiota to Cosmetic Serum Containing Prebiotics: Results from a Randomized Controlled Trial

60 sağlıklı kadın (40-60 yaş; 30 GOS, 30 plasebo), çift kör, 8 hafta, günde 2 kez 0,5 mL

Bulgu: %7 galakto-oligosakkarit (GOS) içeren serum 8 haftada plaseboya göre cildin su tutma kapasitesini artırdı ve transepidermal su kaybını (TEWL) azalttı (p<0,05). GOS grubunda mikrobiyom çeşitliliği (Shannon indeksi) arttı, S. aureus oranı plaseboya göre düştü (p<0,05).

Sınır: Tek merkez, küçük örneklem, yalnızca Koreli kadınlar; özette mutlak değişim yüzdeleri verilmemiş.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli cilt bakımı: araştırmalar ne söylüyor?

Zhang ve ark., 2024

Skin Res Technol 30(1):e13540

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1111/srt.13540

Efficacy and safety of a cream containing panthenol, prebiotics, and probiotic lysate for improving sensitive skin symptoms

110 hassas ciltli katılımcı (A grubu 64, B grubu 46), 28 gün, günde 2 kez

Bulgu: Panthenol, prebiyotik (alfa-glukan oligosakkarit, inulin, mannoz) ve Vitreoscilla filiformis lizatı içeren krem 28 günde başlangıca göre stratum korneum nemini %80,60 artırdı, TEWL'i %20,42, eritem indeksini %17,06 ve kızarıklık (a*) değerini %15,46 azalttı (p<0,05). Katılımcıların %100'ü ürünü yumuşak ve konforlu buldu.

Sınır: Plasebo/kontrol grubu yok (yazarlar da belirtiyor); L'Oréal çalışanları tarafından yapıldı; etki prebiyotiğe tek başına atfedilemez (panthenol + lizat da var).

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli cilt bakımı: araştırmalar ne söylüyor?

Li ve ark., 2023

Front Med (Lausanne) 10:1165980

klinik RKÇSınırlı klinik
doi:10.3389/fmed.2023.1165980

Multi-omic approach to decipher the impact of skincare products with pre/postbiotics on skin microbiome and metabolome

Kuru ciltli gönüllüler; pre/postbiyotikli vs. içermeyen vücut şampuanı + losyon, 6 hafta

Bulgu: Her iki grupta nem arttı; ancak yalnızca prebiyotikli grupta fırsatçı bakteriler (Pseudomonas stutzeri, Sphingomonas anadarae) azaldı, cildin doğal sakinleri (Staphylococcus equorum, Streptococcus mitis, Halomonas desiderata) arttı. Bu artan türler nem ile pozitif ilişkiliydi.

Sınır: Colgate-Palmolive finansmanı ve çalışanları; vücut cildi (yüz değil); örneklem sayısı özette yok.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli cilt bakımı: araştırmalar ne söylüyor?

Korponyai ve ark., 2017

Acta Derm Venereol 97(2):182-187

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.2340/00015555-2493

Effects of Locally Applied Glycerol and Xylitol on the Hydration, Barrier Function and Morphological Parameters of the Skin

12 kuru ciltli gönüllü; kol üzerinde işlemsiz / taşıyıcı / %5 gliserol + %5 ksilitol alanları, 14 gün

Bulgu: %5 gliserol + %5 ksilitol formülü 14 günde cilt nemini ve filaggrin protein miktarını artırdı, TEWL'i azalttı; cildin biyomekanik özelliklerini iyileştirdi.

Sınır: Ksilitol bir poliol; bu çalışmada prebiyotik etkisi (mikrobiyom) ölçülmedi. 12 kişi; gliserol ile birlikte test edildi.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli cilt bakımı: araştırmalar ne söylüyor?

Petrov ve ark., 2022

Int J Cosmet Sci 44(3):309-319

in vitroLaboratuvar
doi:10.1111/ics.12778

Prebiotic effect of galacto-oligosaccharides on the skin microbiota and determination of their diffusion properties

Bulgu: %5 (a/h) GOS, hem besiyerinde hem kozmetik formülde cildin yararlı sakini S. epidermidis'in çoğalmasını belirgin şekilde desteklerken S. aureus'u baskıladı. Hidrojel ve yağ-su jel emülsiyondaki GOS, 24 saat sonra bile cilt yüzeyinde kaldı (geçirgenlik modeli).

Sınır: Laboratuvar ve yapay membran modeli; insan cildinde test edilmedi.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli cilt bakımı: araştırmalar ne söylüyor?

Liu-Walsh ve ark., 2021

Clin Cosmet Investig Dermatol 14:73-82

in vitroLaboratuvar
doi:10.2147/CCID.S253386

Prebiotic Colloidal Oat Supports the Growth of Cutaneous Commensal Bacteria Including S. epidermidis and Enhances the Production of Lactic Acid

Laboratuvar + orta-şiddetli kuru ciltli gönüllülerde 6 haftalık %1 kolloidal yulaf losyonu laktik asit ölçümü

Bulgu: Kolloidal yulaf, S. epidermidis'in çoğalma hızını S. aureus'a göre artırdı ve bakterilerin laktik asit üretimini yükseltip pH'ı düşürdü. Klinik kolda %1 kolloidal yulaflı losyonun 6 haftalık kullanımı kuru ciltte stratum korneum laktik asidini anlamlı artırdı.

Sınır: Johnson & Johnson çalışanları; ana bulgular laboratuvar ortamında; bileşen GOS/inulin değil yulaf.

Bockmühl ve ark., 2007

Int J Cosmet Sci 29(1):63-64

in vitroLaboratuvar
doi:10.1111/j.1467-2494.2007.00355_2.x

Prebiotic Cosmetics: An Alternative to Antibacterial Products

Bulgu: Kozmetikte prebiyotik kavramını ele alan erken dönem kısa bildirilerden biri. Kavramın 2007’den beri kozmetik literatüründe tartışıldığını gösterir.

Sınır: Künye Crossref'ten doğrulandı ancak tam metin/özet erişime kapalı (403); içerik ayrıntısı ve rakamlar DOĞRULANAMADI. Sitede yalnızca 'kavramın 2007'den beri literatürde olduğu' şeklinde kullanılmalı.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli kil maskesi nedir? Kil maskesinden farkı ne?

Krutmann, 2009

J Dermatol Sci 54(1):1-5

derlemeTanım
doi:10.1016/j.jdermsci.2009.01.002

Pre- and probiotics for human skin

Bulgu: Cilt mikrobiyotasının, bariyer işleviyle yakın ilişkili ve bağırsak florasına benzer şekilde yararlı bir rolü olduğunu; bu nedenle tüm bakterileri hedeflemek yerine mikrofloranın seçici biçimde desteklenmesine ilginin arttığını özetler.

Sınır: Kısa ve eski derleme; yeni klinik veri içermez.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli cilt bakımı: araştırmalar ne söylüyor?

Zeng ve ark., 2025

Antioxidants (Basel) 14(6):754

derlemeTanım
doi:10.3390/antiox14060754

Prebiotic Oligosaccharides in Skin Health: Benefits, Mechanisms, and Cosmetic Applications

Bulgu: GOS, FOS, inulin ve yeni oligosakkaritlerin cilde sürüldüğünde ya da ağızdan alındığında cildin yararlı sakinlerini desteklediğini, nemi artırdığını gösteren laboratuvar, hayvan ve klinik çalışmaları güncel olarak bir araya getirir.

Sınır: Anlatı derlemesi; sistematik değil; ağızdan kullanım verileri de karışık sunuluyor.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli cilt bakımı: araştırmalar ne söylüyor?

Lizatlar ve cansız mikroorganizma içerikleri

Guéniche ve ark., 2010

Exp Dermatol 19(8):e1-e8

klinik RKÇGüçlü
doi:10.1111/j.1600-0625.2009.00932.x

Bifidobacterium longum lysate, a new ingredient for reactive skin

66 reaktif ciltli kadın (33 aktif %10 lizat, 33 kontrol), çift kör, 2 ay

Bulgu: %10 Bifidobacterium longum lizatı içeren krem 2 ayda cilt hassasiyetini plaseboya göre azalttı; bariyeri bozmak için gereken bant soyma sayısı arttı (cilt dış etkenlere daha dayanıklı hale geldi) ve 29. günde kuruluk skorları düştü.

Sınır: Bifidobacterium lizatı ile yapıldı; L’Oréal araştırmacıları. Prebiyotik değil, lizat çalışmasıdır.

Di ve ark., 1999

J Invest Dermatol 113(1):98-106

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1046/j.1523-1747.1999.00633.x

Effect of the lactic acid bacterium Streptococcus thermophilus on ceramide levels in human keratinocytes in vitro and stratum corneum in vivo

17 sağlıklı gönüllü, ön kol, 7 gün

Bulgu: Sonikasyonla parçalanmış (canlı olmayan) Streptococcus thermophilus içeren krem 7 günde stratum korneum seramid miktarını anlamlı ve belirgin şekilde artırdı; etkinin bakteriyel sfingomiyelinaz enzimine bağlı olduğu gösterildi.

Sınır: Küçük, kontrolsüz, eski çalışma; karşılaştırma amacıyla listelendi.

Bakım ürünleri ve cilt mikrobiyomu

Bouslimani ve ark., 2019

BMC Biol 17(1):47

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1186/s12915-019-0660-6

The impact of skin care products on skin chemistry and microbiome dynamics

11 gönüllü, 4 ürün (yüz losyonu, nemlendirici, ayak pudrası, deodorant), 9 hafta

Bulgu: Kişisel bakım ürünleri cildin kimyasını ve bakteri topluluğunu haftalarca değiştirdi; ürünlerden kalan bileşikler 0,5-1,9 hafta yarı ömürle ciltte tespit edilebildi. Etkiler kişiye özgüydü.

Sınır: 11 kişi; temizleyici ya da kil maskesi test edilmedi; PNAS değil BMC Biology'de yayımlandı.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli kil maskesi nedir? Kil maskesinden farkı ne?

Two ve ark., 2016

J Invest Dermatol 136(10):1950-1954

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1016/j.jid.2016.06.612

The Cutaneous Microbiome and Aspects of Skin Antimicrobial Defense System Resist Acute Treatment with Topical Skin Cleansers

Ön kol yıkama deneyleri (sayı özette yok)

Bulgu: Yaygın temizleyicilerle tek seferlik yıkama, cilt yüzeyindeki doğal savunma peptidi LL-37'de küçük ama anlamlı bir düşüş yarattı, bakteri topluluğunu ise kısa vadede anlamlı değiştirmedi. Yazarlar düzenli/uzun süreli yıkamanın ve bakım ürünlerinin etkisinin ayrıca araştırılması gerektiğini vurguluyor.

Sınır: Sadece kısa vadeli etki; 'yıkama mikrobiyomu bozar' iddiasını desteklemez, dengeli anlatım için kullanılmalı.

Lee ve ark., 2018

Microbiologyopen 7(2):e00557

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1002/mbo3.557

Effects of cosmetics on the skin microbiome of facial cheeks with different hydration levels

Yüksek ve düşük nem gruplarında gönüllüler, 4 hafta temel kozmetik kullanımı

Bulgu: 4 haftalık temel kozmetik kullanımı yanak cildinde nemi artırıp TEWL'i azaltırken bakteri topluluğunu da değiştirdi: Propionibacterium, Staphylococcus ve Corynebacterium azaldı, kozmetik bileşenlerini metabolize edebilen Ralstonia arttı.

Sınır: Kontrol grubu yok; tek ürün seti; örneklem özette yok.

Cheviti ve ark., 2025

Br J Dermatol 193(Suppl 2):ii40-ii50

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1093/bjd/ljaf282

Mild skin cleansers strengthen microbiome networks without affecting the skin microbiome

İki ülkede, farklı etnik gruplardan katılımcılar; 4 haftalık sabun / 2 haftalık vücut şampuanı

Bulgu: Yumuşak, gliserinli ve uygun formüle edilmiş temizleyiciler cilt mikrobiyom çeşitliliğini korudu, hatta bakteri topluluğu içindeki ağ bağlantılarını güçlendirdi. Yani temizlik ürününün formülü, mikrobiyomun korunup korunmayacağını belirliyor.

Sınır: Unilever çalışanları; yüz değil kol/bacak; sert temizleyiciyle doğrudan karşılaştırma özette yok.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli kil maskesi nedir? Kil maskesinden farkı ne?

Wallen-Russell, 2019

Cosmetics 6(1):2

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.3390/cosmetics6010002

The Role of Every-Day Cosmetics in Altering the Skin Microbiome: A Study Using Biodiversity

32 kişi, 3 farklı yüz temizleyici, günde 2 kez, 4 hafta (Graz Tıp Üniversitesi)

Bulgu: 32 kişide üç farklı yüz temizleyicisinin 4 haftalık kullanımı 16S dizilemeyle izlendi; sonuçlar, temizleyicideki sentetik bileşenler ile cilt mikrobiyom çeşitliliği arasında bir bağlantıya dair ilk işaretleri verdi.

Sınır: Yazar bir cilt bakım şirketiyle bağlantılı; ön kolda ölçüm; yazar da daha büyük ve standart çalışma gerektiğini belirtiyor. Özet sayısal sonuç vermiyor (Crossref özetinden doğrulandı, MDPI sayfası 403).

Antonelli, 2018

Int J Biometeorol 62(11):2037-2044

derlemeTanım
doi:10.1007/s00484-018-1599-y

Mud therapy and skin microbiome: a review

5 çalışma (sistematik derleme)

Bulgu: Çamur/kil uygulamalarının cilt mikrobiyomuna etkisini inceleyen sistematik derlemede yalnızca 5 çalışma bulundu; sınırlı veriler çamurların cildin doğal sakinleri ve zararlı bakteriler üzerinde farklı etkiler gösterebildiğini düşündürüyor.

Sınır: Az ve heterojen veri; kozmetik kil maskesi değil, kaplıca çamurları.

Santos ve ark., 2026

Int J Cosmet Sci 48(4):780-797

derlemeTanım
doi:10.1111/ics.70073

A review of skin microbiome and new challenges to cosmetic microbiome-friendly formulations

Bulgu: Yüzey aktif maddeler, koruyucular, parfümler gibi kozmetik bileşenlerin ve ürün pH'ının cilt mikrobiyom dengesini etkileyebildiğini; 'mikrobiyom dostu' formüllerin zararlı bileşenleri azaltıp prebiyotik/postbiyotik gibi destekleyici bileşenler eklemeye yöneldiğini anlatır.

Sınır: Anlatı derlemesi; yeni veri yok.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli kil maskesi nedir? Kil maskesinden farkı ne?

Cilt mikrobiyomu ve bariyer

Baldwin ve ark., 2017

J Drugs Dermatol 16(1):12-18

derlemeTanım
Yayına git

The Role of Cutaneous Microbiota Harmony in Maintaining a Functional Skin Barrier

Bulgu: Cilt bariyerinin, yerleşik mikrobiyal topluluk ile cilt dokusu arasındaki ortak yaşama dayandığını; bakteri çeşitliliğinin ve türlerin göreli oranlarının bariyer dengesine katkıda bulunduğunu anlatır.

Sınır: Derleme; yazarlardan biri kozmetik firması (La Roche-Posay) bağlantılı.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli kil maskesi nedir? Kil maskesinden farkı ne?

Zheng ve ark., 2022

Cell Host Microbe 30(3):301-313.e9

hayvanHayvan
doi:10.1016/j.chom.2022.01.004

Commensal Staphylococcus epidermidis contributes to skin barrier homeostasis by generating protective ceramides

Fare modelleri + laboratuvar

Bulgu: Cildin yaygın yararlı sakini S. epidermidis, salgıladığı sfingomiyelinaz enzimiyle cildin seramid üretimine yardım eder; farelerde seramid düzeyini anlamlı artırdı ve hasarlı ciltte su kaybını önledi.

Sınır: Fare çalışması; insanda aynı büyüklükte etki gösterilmedi.

Uberoi ve ark., 2021

Cell Host Microbe 29(8):1235-1248.e8

hayvanHayvan
doi:10.1016/j.chom.2021.05.011

Commensal microbiota regulates skin barrier function and repair via signaling through the aryl hydrocarbon receptor

Mikropsuz (germ-free) fareler

Bulgu: Mikropsuz farelerde cilt bariyerinin düzgün oluşması için mikrobiyotanın gerekli olduğu gösterildi; insan cildinden alınan bir bakteri topluluğuyla kolonizasyon bariyer yeterliliğini geri kazandırdı.

Sınır: Fare çalışması; mekanizma kanıtı.

Wallen-Russell, 2017

Cosmetics 4(2):14

derlemeTanım
doi:10.3390/cosmetics4020014

Meta Analysis of Skin Microbiome: New Link between Skin Microbiota Diversity and Skin Health with Proposal to Use This as a Future Mechanism to Determine Whether Cosmetic Products Damage the Skin

Bulgu: Literatür analizine göre tek tek türlerden çok mikrobiyota çeşitliliğinin cilt sağlığını öngördüğü; modern yaşama daha az maruz kalan toplulukların ciltte daha yüksek bakteri çeşitliliği taşıdığı ileri sürülüyor ve kozmetiklerin bu çeşitlilikle test edilmesi öneriliyor.

Sınır: Hipotez niteliğinde meta-analiz; yazarlar kozmetik şirketi bağlantılı; düşük etki faktörlü dergi.

Terimler: prebiyotik, probiyotik, postbiyotik

Hill ve ark., 2014

Nat Rev Gastroenterol Hepatol 11(8):506-514

tanım/konsensusTanım
doi:10.1038/nrgastro.2014.66

Expert consensus document. The International Scientific Association for Probiotics and Prebiotics consensus statement on the scope and appropriate use of the term probiotic

Bulgu: Probiyotik tanımı: “yeterli miktarda verildiğinde konakçıya sağlık yararı sağlayan canlı mikroorganizmalar”. Canlı mikroorganizma içermeyen bir ürün bu tanıma göre probiyotik olarak adlandırılamaz.

Sınır: Tanım metni Puebla-Barragan & Reid 2021 özetinden de teyit edildi.

Swanson ve ark., 2020

Nat Rev Gastroenterol Hepatol 17(11):687-701

tanım/konsensusTanım
doi:10.1038/s41575-020-0344-2

The International Scientific Association for Probiotics and Prebiotics (ISAPP) consensus statement on the definition and scope of synbiotics

Bulgu: Sinbiyotik kavramını (canlı mikroorganizma + onlarca seçici kullanılan substrat) tanımlayan ISAPP uzlaşı metni; 'sinbiyotik' teriminin yalnızca canlı mikroorganizma içeren ürünlerde kullanılabileceğini gösterir.

Sınır: Künye PubMed'den doğrulandı, özet ayrıntısı okunmadı; yalnızca terim sınırı için.

Salminen ve ark., 2021

Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology 18(9):649-667

tanım/konsensusTanım
doi:10.1038/s41575-021-00440-6

The International Scientific Association of Probiotics and Prebiotics (ISAPP) consensus statement on the definition and scope of postbiotics

Bulgu: Postbiyotik: 'konakçıya sağlık yararı sağlayan, cansız mikroorganizmalar ve/veya bileşenlerinden oluşan preparat'. Etkili bir postbiyotik, metabolitlerle birlikte ya da onlarsız inaktive hücreler veya hücre bileşenleri içermelidir.

Sınır: Tanım belgesi; yalnızca hücresiz süzüntü/metabolit içeren ürünler bu tanıma tam uymayabilir. Cilt etkisi için kanıt sunmaz.

Gibson ve ark., 2017

Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology 14(8):491-502

tanım/konsensusTanım
doi:10.1038/nrgastro.2017.75

Expert consensus document: The International Scientific Association for Probiotics and Prebiotics (ISAPP) consensus statement on the definition and scope of prebiotics

Bulgu: Prebiyotik: 'konakçı mikroorganizmaları tarafından seçici olarak kullanılan ve sağlık yararı sağlayan substrat'. Tanım bağırsak dışı bölgeleri (ör. cilt) de kapsayacak şekilde genişletildi; ancak seçici mikrobiyota aracılı etki ve belgelenmiş sağlık yararı şart.

Sınır: Tanım belgesi. Bir ürüne 'prebiyotik' denebilmesi için cilt mikrobiyotasında seçici kullanımın gösterilmesi gerekir.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli kil maskesi nedir? Kil maskesinden farkı ne?

Puebla-Barragan ve Reid, 2021

Molecules 26(5):1249

derlemeTanım
doi:10.3390/molecules26051249

Probiotics in Cosmetic and Personal Care Products: Trends and Challenges

Bulgu: Kozmetikte “probiyotik” etiketli ürünlerin çoğunun tanımın gerektirdiği özellikleri karşılamadığını; tüketicinin doğru bilgilendirilmesi için terimlerin doğru kullanılması gerektiğini vurgular.

Sınır: Derleme; etki verisi değil, etiket ve terim kullanımı uyarısı içerir.

Al-Ghazzewi ve Tester, 2014

Beneficial Microbes 5(2):99-107

derlemeTanım
doi:10.3920/BM2013.0040

Impact of prebiotics and probiotics on skin health

Bulgu: Kozmetik formüllerde prebiyotiklerin cilt mikrobiyotasına doğrudan uygulanıp faydalı 'normal' bakterilerin aktivitesini seçici olarak artırabileceğini belirtir; ancak topikal prebiyotiklerin etkinliği hakkında çok az şey bilindiğini açıkça yazar.

Sınır: Derleme; topikal prebiyotik etkinliği için klinik kanıt sınırlı.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli cilt bakımı: araştırmalar ne söylüyor?

Kil mineralleri ve cilt

Carretero, 2002

Applied Clay Science 21(3-4):155-163

derlemeTanım
doi:10.1016/S0169-1317(01)00085-0

Clay minerals and their beneficial effects upon human health. A review

Bulgu: Kil minerallerinin farmasötik, kaplıca ve estetik kullanımını derleyen klasik kaynak. Estetikte kilin cildi temizlemek ve ciltteki yağı almak amacıyla kullanıldığını aktarır.

Sınır: Derleme; yeni klinik veri sunmaz. Etkiler büyük ölçüde geleneksel kullanım ve laboratuvar bulgularına dayanır.

Geçtiği yazılar: Kil maskesi ne işe yarar? Bilim ne diyor?, Volkanik kil nedir? Bentonit, kaolin ve diğer killer

Gomes ve Silva, 2007

Applied Clay Science 36(1-3):4-21

derlemeTanım
doi:10.1016/j.clay.2006.08.006

Minerals and clay minerals in medical geology

Bulgu: Minerallerin ve kil minerallerinin tıbbi jeolojideki yerini, emici (absorban) özelliklerini, kaplıca ve dermatolojik kullanımlarını özetleyen temel derleme.

Sınır: Derleme; ürüne özgü veya kontrollü klinik veri içermez. Tam metindeki sayısal tablolar bu taramada ayrıca doğrulanmadı.

Moraes ve ark., 2017

International Journal of Pharmaceutics 534(1-2):213-219

derlemeTanım
doi:10.1016/j.ijpharm.2017.10.031

Clay minerals: Properties and applications to dermocosmetic products and perspectives of natural raw materials for therapeutic purposes - A review

Bulgu: Kil mineralleri katmanlı yapıları sayesinde kozmetikte emülsiyon ve süspansiyonları dengeler, akışkanlığı ayarlar ve adsorban/absorban (yağ ve kir tutucu) olarak görev yapar. Cilt bakımı ve koruma amaçlı topikal kullanımları gözden geçirilir.

Sınır: Derleme; etki büyüklüğü veya klinik sonuç sunmaz.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli kil maskesi nedir? Kil maskesinden farkı ne?, Kil maskesi ne işe yarar? Bilim ne diyor?, Volkanik kil nedir? Bentonit, kaolin ve diğer killer

Zafar ve ark., 2024

Archives of Dermatological Research 316(10):702

derlemeLaboratuvar
doi:10.1007/s00403-024-03456-5

The potential cutaneous benefits of bentonites and montmorillonites

Bulgu: Volkanik külden oluşan bentonit ve montmorillonitin yağ emme kapasitesi başta olmak üzere cilt bakımındaki kullanımlarına ilişkin laboratuvar ve ön klinik bulguları derler.

Sınır: Yazarlar daha büyük randomize kontrollü çalışmalara ihtiyaç olduğunu açıkça belirtir; kanıtın çoğu ön çalışmadır.

Geçtiği yazılar: Kil maskesi ne işe yarar? Bilim ne diyor?, Volkanik kil nedir? Bentonit, kaolin ve diğer killer

Kilin saflığı ve güvenliği

Gomes, 2018

Environmental Geochemistry and Health 40(5):1739-1765

derlemeTanım
doi:10.1007/s10653-016-9903-4

Healing and edible clays: a review of basic concepts, benefits and risks

Bulgu: Killerin cilt bakımındaki kullanımının yarar ve risklerini tartışır: killer bazı maddeleri bağlayabilir, ancak içerdikleri eser elementler nedeniyle hammadde kontrolü önemlidir.

Sınır: Derleme; kozmetik maske kullanımına özgü ölçüm sunmaz.

Geçtiği yazılar: Volkanik kil nedir? Bentonit, kaolin ve diğer killer

López-Galindo ve ark., 2007

Applied Clay Science 36(1-3):51-63

derlemeTanım
doi:10.1016/j.clay.2006.06.016

Compositional, technical and safety specifications of clays to be used as pharmaceutical and cosmetic products

Bulgu: İlaç ve kozmetikte kullanılacak killer için bileşim, teknik özellik ve güvenlik (saflık, toksik element, mikrobiyolojik) kriterlerini tanımlayan referans çalışma.

Sınır: Kriter/derleme makalesi; özet metni bu taramada açık kaynaktan okunamadı, yalnızca künye ve kapsam doğrulandı.

Geçtiği yazılar: Volkanik kil nedir? Bentonit, kaolin ve diğer killer

Tateo ve Summa, 2007

Applied Clay Science 36(1-3):64-76

derlemeTanım
doi:10.1016/j.clay.2006.05.011

Element mobility in clays for healing use

Bulgu: Killerden vücuda element geçişini inceleyen çalışmaları derler. Topikal kullanımda geçişin esas olarak suda çözünen ve değişebilir elementlerle sınırlı olduğunu, yutmada ise mide ortamı nedeniyle geçişin daha fazla olduğunu belirtir.

Sınır: Derleme; kaplıca çamurları ağırlıklı. Ürünün kilinin element profili ayrıca analiz edilmelidir.

Geçtiği yazılar: Volkanik kil nedir? Bentonit, kaolin ve diğer killer

Mattioli ve ark., 2016

Applied Clay Science 119:449-454

in vitroLaboratuvar
doi:10.1016/j.clay.2015.10.023

Mineralogical characterization of commercial clays used in cosmetics and possible risk for health

15 ticari kozmetik kil örneği

Bulgu: Piyasadaki 15 kozmetik kil analiz edildi. Bazı yeşil killerde yüksek Ni ve Sr, yalnız illitten oluşanlarda As zenginleşmesi görüldü; neredeyse saf smektit (montmorillonit) örnekler eser elementlerce en fakir ve en uygun bulundu; beyaz kaolinitçe zengin bir örnek Zn, As, Ba ve Pb bakımından en riskli üründü.

Sınır: Toplam içerik ölçümü; deriden geçiş (biyoyararlanım) ölçülmedi. Sonuç kilin kaynağına göre değişir.

Geçtiği yazılar: Volkanik kil nedir? Bentonit, kaolin ve diğer killer

Kil maskesiyle yapılan klinik çalışmalar

Zhang ve ark., 2023

Skin Research and Technology 29(11):e13513

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1111/srt.13513

Comprehensive assessment of the efficacy and safety of a clay mask in oily and acne skin

60 kişi tamamladı (40 ölçüm + 20 anket), 18-45 yaş, yağlı/karma cilt; haftada 2 kez, 5-10 dk, 4 hafta

Bulgu: Kaolin+bentonit içeren maske ilk uygulamadan hemen sonra yağlanmayı %68,97 azalttı; 4. haftada sebum %29,90 düşük kaldı (p<0,001). Kapalı/açık komedonlar 4. haftada %46,44 ve %65,77 azaldı; nem %29,65 arttı, TEWL %20,41 azaldı, ton eşitliği %7,27 iyileşti. Gözenek alanında anlamlı değişim olmadı.

Sınır: Kontrol grubu yok, üretici (L'Oréal) çalışması; formülde selüloz boncuk, termal su ve %5 pantenol da var. Etki yalnızca kile bağlanamaz.

Geçtiği yazılar: Kil maskesi ne işe yarar? Bilim ne diyor?

Sıkılık hissinin fiziği

Jachowicz ve ark., 2008

Skin Research and Technology 14(3):312-319

ex vivoLaboratuvar
doi:10.1111/j.1600-0846.2008.00296.x

Alteration of skin mechanics by thin polymer films

5 gönüllü (ön kol) + yapay cilt modelleri

Bulgu: Cilt yüzeyinde kuruyan ince polimer filmler cildin sertlik katsayısını (Young modülü) yaklaşık 0,7-1,4 x10^4 N/m²'den 1,4-2,0 x10^4 N/m²'ye çıkardı; kullanıcılar bunu gerginlik/sıkılık olarak algılar. Etki yüksek nemde, nem çeken malzemelerde kayboldu.

Sınır: Polimer filmler üzerine; kil maskesi doğrudan test edilmedi. Küçük örneklem, kısa süreli mekanik etki.

Geçtiği yazılar: Yüzümü yıkayınca neden geriliyor? Gerginlik hissinin bilimi

Levi ve ark., 2010

International Journal of Cosmetic Science 32(4):276-293

ex vivoLaboratuvar
doi:10.1111/j.1468-2494.2009.00557.x

Drying stress and damage processes in human stratum corneum

İzole insan stratum korneumu

Bulgu: Kuruyan stratum korneumda 8 saat içinde yaklaşık 3 MPa'ya varan gerilim oluştu; gerilim ortam nemine bağlıydı. Gliserol gerilimi azalttı, sert yüzey aktif maddeler artırdı. Kuruma gerilimi, kuru cilt hasarının mekanik itici gücü olarak tanımlandı.

Sınır: Laboratuvar dokusu; yüz cildinde ve kil maskesiyle ölçülmedi.

Geçtiği yazılar: Kil maskesi nasıl uygulanır? Kaç dakika, haftada kaç kez?, Yüzümü yıkayınca neden geriliyor? Gerginlik hissinin bilimi

Cilt mikrobiyomu ve sebum

Grice ve Segre, 2011

Nature Reviews Microbiology 9(4):244-253

derlemeTanım
doi:10.1038/nrmicro2537

The skin microbiome

Bulgu: Cildi çoğu zararsız ya da yararlı pek çok mikroorganizma kolonize eder; hangi türlerin yaşayacağını bölgenin ekolojisi (yağlı, nemli, kuru), kişinin kendisi ve çevre belirler.

Sınır: Derleme; kozmetik ürün etkisi incelenmez.

Geçtiği yazılar: Prebiyotikli kil maskesi nedir? Kil maskesinden farkı ne?

Grice ve ark., 2009

Science 324(5931):1190-1192

klinik açık etiketliTanım
doi:10.1126/science.1171700

Topographical and temporal diversity of the human skin microbiome

Sağlıklı gönüllüler, 20 farklı cilt bölgesi (16S rRNA)

Bulgu: Fizyolojik olarak benzer bölgeler benzer bakteri toplulukları taşır. Yağlı (sebaseöz) bölgeler daha az çeşitlidir ve Propionibacterium (bugünkü adıyla Cutibacterium) baskındır; kuru bölgeler en çeşitlidir.

Sınır: Gözlemsel tanımlayıcı çalışma; bir müdahale test etmez.

Geçtiği yazılar: Gözeneklerim neden bu kadar belirgin? Sebum, hormonlar ve yaş

Byrd ve ark., 2018

Nature Reviews Microbiology 16(3):143-155

derlemeTanım
doi:10.1038/nrmicro.2017.157

The human skin microbiome

Bulgu: Cildin kuru, besince fakir ve asidik ortamına rağmen cilt zengin bir mikroorganizma topluluğu barındırır. Derleme, bu topluluğun en bilinen üyelerini ve cildin farklı bölgelerindeki dağılımını özetler.

Sınır: Derleme; ürün etkisi incelenmez.

Oh ve ark., 2014

Nature 514(7520):59-64

klinik açık etiketliTanım
doi:10.1038/nature13786

Biogeography and individuality shape function in the human skin metagenome

Sağlıklı bireyler, çok sayıda cilt bölgesi (metagenom)

Bulgu: Cilt mikrobiyomunu iki şey belirler: bölgenin coğrafyası (yağlı/nemli/kuru) ve kişiye özgü imza. Baskın türlerin suş düzeyinde bile kişiden kişiye farklılık gösterdiği bulundu.

Sınır: Tanımlayıcı çalışma; bir ürünün mikrobiyomu değiştirdiğine dair kanıt değildir.

Gözenek, sebum, yaş ve hormonlar

Roh ve ark., 2006

British Journal of Dermatology 155(5):890-894

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1111/j.1365-2133.2006.07465.x

Sebum output as a factor contributing to the size of facial pores

60 gönüllü (30 erkek, 30 kadın)

Bulgu: Büyük gözenek boyutu en çok sebum miktarıyla, ardından erkek cinsiyet ve yaşla ilişkiliydi (korelasyon erkekte r=0,47, kadında r=0,38). Kadınlarda gözenek boyutu yumurtlama döneminde anlamlı biçimde büyüktü (p=0,008).

Sınır: Küçük, tek merkezli Kore çalışması; ilişki gösterir, neden-sonuç değil.

Geçtiği yazılar: Kil maskesi nasıl uygulanır? Kaç dakika, haftada kaç kez?, Gözeneklerim neden bu kadar belirgin? Sebum, hormonlar ve yaş

Piérard-Franchimont ve ark., 1991

Dermatologica 182(4):211-213

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1159/000247796

Rhythm of sebum excretion during the menstrual cycle

Kadınlar, art arda 3 adet döngüsü (Sebutape)

Bulgu: Yağlı (seboreik) cilde sahip kadınlarda sebum salgısı döngüsel değişti ve adetten önceki hafta en yüksek düzeye çıktı; sebum üretimi düşük kadınlarda değişim görülmedi.

Sınır: Eski ve küçük çalışma; örneklem sayısı özette belirtilmemiş.

Geçtiği yazılar: Kil maskesi nasıl uygulanır? Kaç dakika, haftada kaç kez?, Gözeneklerim neden bu kadar belirgin? Sebum, hormonlar ve yaş

Luebberding ve ark., 2013

International Journal of Cosmetic Science 35(5):477-483

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1111/ics.12068

Skin physiology in men and women: in vivo evaluation of 300 people including TEWL, SC hydration, sebum content and skin surface pH

300 sağlıklı kişi, 20-74 yaş

Bulgu: Erkeklerde sebum üretimi her yaşta daha yüksek ve yaşla sabit kalırken kadınlarda yaşam boyunca giderek azaldı. Kadınlarda cilt nemi yaşla sabit kaldı ya da arttı; erkeklerde 40 yaştan sonra azaldı.

Sınır: Kesitsel çalışma; aynı kişiler zaman içinde izlenmedi.

Geçtiği yazılar: Gözeneklerim neden bu kadar belirgin? Sebum, hormonlar ve yaş

Luebberding ve ark., 2013

International Journal of Cosmetic Science 35(2):183-190

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1111/ics.12024

Age-related changes in skin barrier function - quantitative evaluation of 150 female subjects

150 kadın, 18-80 yaş (5 grup x 30)

Bulgu: Sebum üretimi yaşla anlamlı biçimde azaldı ve 70 yaş üstünde en düşük düzeye indi; cilt pH'ı menopoz döneminde (50-60 yaş) en yüksekti. TEWL ve nem ise yaşla çok az değişti.

Sınır: Kesitsel; yüzde yalnızca yanak ölçüldü.

Geçtiği yazılar: Gözeneklerim neden bu kadar belirgin? Sebum, hormonlar ve yaş

Pochi ve ark., 1979

Journal of Investigative Dermatology 73(1):108-111

derlemeTanım
doi:10.1111/1523-1747.ep12532792

Age-related changes in sebaceous gland activity

Bulgu: Sebum salgısı ergenlikte androjenlerle artar, geç ergenlikten sonra yaşlılığa kadar belirgin değişmez. Kadınlarda menopozdan sonra kademeli olarak azalır; en olası neden androjen üretimindeki düşüştür.

Sınır: Eski klasik çalışma/özet; modern ölçüm yöntemleri kullanılmadı.

Geçtiği yazılar: Gözeneklerim neden bu kadar belirgin? Sebum, hormonlar ve yaş

Ton, nem ve ince çizgiler

Matts ve ark., 2007

Journal of the American Academy of Dermatology 57(6):977-984

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1016/j.jaad.2007.07.040

Color homogeneity and visual perception of age, health, and attractiveness of female facial skin

170 kadının yanak görüntüsü, 353 değerlendirici

Bulgu: Cilt renginin homojenliği algılanan çekicilik, sağlık ve gençlikle pozitif (tümü r>0,40; p<0,001), tahmin edilen yaşla negatif (r=-0,45) ilişkiliydi. Homojenliği melanin ve hemoglobin dağılımı belirliyordu.

Sınır: Algı çalışması; bir ürünün tonu eşitlediğini göstermez. Yalnızca kadın cildi.

Egawa ve ark., 2002

Skin Research and Technology 8(4):212-218

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1034/j.1600-0846.2002.00351.x

Effect of exposure of human skin to a dry environment

Sağlıklı gönüllüler; 3-6 saat düşük nem

Bulgu: Yalnızca 3-6 saatlik düşük nem maruziyeti stratum korneumun su içeriğini anlamlı düşürdü (p<0,01) ve cilt yüzey pürüzlülüğünü artırdı. Yazarlar kuru ortamın stratum korneumdaki su eksikliğine bağlı ince çizgilere yol açabileceği sonucuna vardı.

Sınır: Kısa süreli, küçük çalışma; örneklem sayısı özette yok.

Geçtiği yazılar: Yüzümü yıkayınca neden geriliyor? Gerginlik hissinin bilimi

Gerginlik hissi ve temizlik

Hendrickx-Rodriguez ve ark., 2022

International Journal of Cosmetic Science 44(5):486-499

klinik açık etiketliSınırlı klinik
doi:10.1111/ics.12797

From decoding the perception of tightness to a clinical proof of soothing effects derived from natural ingredients in a moisturizer

Kadın gönüllü grupları + laboratuvar + bilgisayar modeli

Bulgu: Temizleyici stratum korneumun kuruma gerilimini %34 artırdı, ardından uygulanan film oluşturan nemlendirici bu gerilimi %48 azalttı. Gerginlik hissi Corneometer nemi ya da TEWL ile ilişkili değildi; hissi yüzeydeki mekanik gerilimin alttaki mekanoreseptörleri uyarması açıklıyordu. Gerginliğe yatkın kişilerin stratum korneumu daha sertti.

Sınır: L'Oréal çalışması; belirli bir krem test edildi. Kil maskesi incelenmedi.

Geçtiği yazılar: Kil maskesi nasıl uygulanır? Kaç dakika, haftada kaç kez?, Yüzümü yıkayınca neden geriliyor? Gerginlik hissinin bilimi

German ve ark., 2013

Journal of Biomechanics 46(13):2145-2151

ex vivoLaboratuvar
doi:10.1016/j.jbiomech.2013.07.003

Surfactant treatments influence drying mechanics in human stratum corneum

İnsan stratum korneum örnekleri

Bulgu: Bazı temizleyiciler stratum korneumun sertliğini ve kuruma gerilimini on kata kadar artırdı. Yazarlar bunun çatlama ve yıkama sonrası hissedilen gerginlikle doğrudan ilişkili olduğunu belirtir.

Sınır: Laboratuvar dokusu; maske değil temizleyiciler test edildi.

Geçtiği yazılar: Kil maskesi nasıl uygulanır? Kaç dakika, haftada kaç kez?, Yüzümü yıkayınca neden geriliyor? Gerginlik hissinin bilimi

Bow ve ark., 2020

Skin Pharmacology and Physiology 33(4):180-188

ex vivoLaboratuvar
doi:10.1159/000507456

Lipid Loss Increases Stratum Corneum Stress and Drying Rates

İzole insan stratum korneumu

Bulgu: Çözücülerle lipit uzaklaştırıldıkça kuruma gerilimi ve kuruma hızı doğrusal olarak arttı. Lipit kaybının cilt algısını (gerginlik) değiştirebileceği sonucuna varıldı.

Sınır: Laboratuvar; sert çözücüler kullanıldı, günlük kullanımı birebir yansıtmaz.

Geçtiği yazılar: Yüzümü yıkayınca neden geriliyor? Gerginlik hissinin bilimi

Ananthapadmanabhan ve ark., 2004

Dermatologic Therapy 17 Suppl 1:16-25

derlemeTanım
doi:10.1111/j.1396-0296.2004.04s1002.x

Cleansing without compromise: the impact of cleansers on the skin barrier and the technology of mild cleansing

Bulgu: Sert yüzey aktif maddeler cilt proteinlerine ve lipitlerine zarar vererek yıkama sonrası gerginlik, kuruluk, bariyer hasarı ve tahrişe yol açar. Yüksek pH (pH 10) yüzey aktif madde olmadan bile stratum korneumu şişirir; cilt pH'ına (yaklaşık 5,5) yakın temizleyiciler daha az zararlıdır.

Sınır: Unilever yazarlı derleme; maske değil temizleyiciler üzerine.

Geçtiği yazılar: Yüzümü yıkayınca neden geriliyor? Gerginlik hissinin bilimi

Lodén, 2003

American Journal of Clinical Dermatology 4(11):771-788

derlemeTanım
doi:10.2165/00128071-200304110-00005

Role of topical emollients and moisturizers in the treatment of dry skin barrier disorders

Bulgu: Nemlendiriciler kuru cilt döngüsünü kırmak ve cildin pürüzsüzlüğünü korumak için kullanılır. Derleme, içerik seçiminin önemli olduğunu ve formüllerin cilde farklı etki edebildiğini vurgular.

Sınır: Derleme; maske sonrası bakım için genel ilke sunar, maskeye özgü veri yoktur.

Geçtiği yazılar: Kil maskesi nasıl uygulanır? Kaç dakika, haftada kaç kez?